Bouwen buiten de gebaande paden

De nieuwe buitenschoolse opvang midden in de Delftse Hout voelt eerder als een vakantiekamp dan een opvang. Voor die ontspannen sfeer is hard gewerkt. Bouwen midden in een natuurgebied bleek namelijk allesbehalve eenvoudig en vroeg om slimme, soms onorthodoxe oplossingen.

Het heeft iets weg van een scoutingterrein of een gezellig kinderkamp. Buiten zijn een paar kinderen die een fikkie stoken, gewoon op een doordeweekse ochtend. Binnen trekt een ander groepje een grote la met Lego open. Er verrijzen constructies van Kapla. Baardagame Barry, het huisdier van de locatie, wacht geduldig af tot de sprinkhaan op zijn kop zich verplaatst, zodat hij hem kan verorberen. Sinds april heeft Kinderopvang ZON! hier, midden in de Delftse Hout, een nieuwe bso-locatie. Een plek die voelt alsof hij er altijd al is geweest, maar die het resultaat is van een ingewikkelde bouwopgave. Want bouwen in een natuurgebied mag nauwelijks.

Altijd naar buiten

Op het terrein van de rugbyvereniging bood ZON! al langer buitenschoolse opvang aan; met een prachtige ligging, maar klein en te afhankelijk van de sportkantine. Bovendien liep de vergunning van die constructie af. “We wilden hier blijven”, vertelt Danny de Lee, directeur bij ZON!. “Dit is een unieke plek. Vanuit de binnenstad ben je binnen tien minuten midden in de natuur. Kinderen hoeven niet voortdurend op schermen te kijken; je wilt juist dat ze respect en verwondering voor de natuur ontwikkelen.” Kinderopvang ZON! laat kinderen zoveel mogelijk spelenderwijs ontdekken. Buiten zijn is daarbij een belangrijk onderdeel van de pedagogische visie. “We gaan hier iedere dag naar buiten, bij mooi én minder mooi weer”, vertelt locatiemanager Rick Wilmer. Dat is goed voor de motorische ontwikkeling en de weerstand. Dus deze locatie, midden in het groen, past hier perfect bij.” De wens was duidelijk: een volwaardige, zelfstandige nieuwe locatie met veel licht en ruimte. Maar eenvoudig was de opgave niet.

We mochten letterlijk geen centimeter de grond in.

Niet de grond in

“We mochten letterlijk geen centimeter de grond in”, vertelt De Lee. “In de Delftse Hout mag je niets permanents bouwen. Daarnaast hadden we te maken met stikstofregels en allerlei milieueisen.” Juist die beperkingen brachten het project in een verrassende richting. Samen met bouwer Hacon werd gekozen voor twaalf geschakelde zeecontainers. Niet als tijdelijke noodvoorziening, maar als basis voor een volwaardig gebouw. De architect ontwierp drie clusters van vier containers, met daartussen een lichte glazen overkapping die de verschillende ruimtes met elkaar verbindt. “Je wilt niet het idee hebben dat je in een container zit”, zegt De Lee. Grote ramen zorgen voor veel daglicht, terwijl houten draagconstructies en natuurlijke materialen het gebouw warmte geven. Omdat funderen onmogelijk was, rust de hele constructie op stelconplaten.

Ook tijdens de bouw zelf was creativiteit nodig. Materialen werden in deelleveringen aangevoerd en over het terrein vervoerd met elektrische ‘hondjes’: kleine elektrische transportwagens die geen uitstoot veroorzaken. Zo bleef de belasting van het natuurgebied beperkt. Volgens De Lee laat het project zien dat innovatieve bouwmethoden belangrijker worden. “Veel bestaande gebouwen zijn niet geschikt voor kinderopvang. Dan moet je anders durven denken.”

Veel bestaande gebouwen zijn niet geschikt voor kinderopvang, dan moet je anders durven denken.

Vies worden

Die creativiteit past eigenlijk precies bij de filosofie van ZON!. “De kinderen bepalen hier zelf wat ze willen doen”, vertelt Rick Wilmer. “Risicovol spel mág hier, daar leren ze van. Je mag hier ook vies worden.” Die benadering zie je terug in het personeelsbestand. De Lee: “Bij ons is 38 procent van de pedagogisch medewerkers man. Landelijk ligt dat rond de 3 procent. Mannen voelen zich vaak aangetrokken tot deze manier van werken: sporten met kinderen, de natuur in, hutten bouwen en bomen klimmen. Kinderen hebben verschillende rolmodellen nodig.”

Van een 2 naar een 10

Sinds april hebben de kinderen hun nieuwe plek aan het Bieslandsepad in gebruik. De locatie biedt ruimte aan ongeveer zestig kinderen, met groeimogelijkheden naar 66. En wat vinden de ouders er eigenlijk van? Wilmer hoeft niet lang na te denken. “Die zeggen: ‘we zijn van een 2 naar een 10 gegaan’. Kinderen willen aan het eind van de dag vaak niet eens opgehaald worden”, lacht hij. “Ook de ouders zouden, als ze hun kinderen hebben gebracht, hier het liefst nog lekker blijven hangen.”

Over ZON!

Kinderopvang ZON! biedt sinds 2006 opvang aan kinderen van 0 tot 12 jaar. ZON! verzorgt dagopvang, scharrelpeuter­ opvang, buitenschoolse opvang en voor- en tussenschoolse opvang. De organisatie heeft locaties in Delft en omliggende gemeenten, waaronder Delfgauw, Den Hoorn, Wateringen, Poeldijk, Pijnacker, Nootdorp en Naaldwijk. Buitenspelen, ontdekken en ruimte geven aan de eigen ontwikkeling van kinderen vormen de rode  draad in de aanpak.